SIBO'da dışarıda yemek yenir. Sade ızgara et, tavuk ya da balık, yanında sade pilav ya da haşlanmış patates ve zeytinyağlı limonlu salata çoğu lokantada bulunur. Garsona yemekte soğan ve sarımsak olup olmadığını, etin neyle marine edildiğini ve sosun ayrı gelip gelemeyeceğini sormak yeterlidir. Tek öğünde planın dışına çıkmak çoğu zaman düzeninizi bozmaz.
SIBO'da dışarıda yemek yenir; evden çıkmamak gerekmez. Sade ızgara et, tavuk ya da balık, yanında sade pilav ya da haşlanmış patates ve zeytinyağlı limonlu salata çoğu lokantada bulunur. Garsona soğanı, sarımsağı, marineyi ve sosu sormak çoğu zaman yeterlidir. Tek öğünde planın dışına çıkmak da çoğu zaman düzeninizi bozmaz.
SIBO'da dışarıda yemek nasıl planlanır?
Gitmeden önce menüye internetten bakmak işinizi kolaylaştırır. Sade pişen ana yemeği ve yanına ne alacağınızı masaya oturmadan belirleyebilirsiniz. Çok aç gitmemek de yardımcı olur; aşırı açlık büyük porsiyona ve hızlı yemeye götürür.
Günün öteki öğünlerini sade tutmak ikinci adımdır. Akşam lokantaya gidecekseniz öğlen bildiğiniz, size dokunmayan yemeklerden seçin. Böylece günün toplam yükü düşük kalır. İşe götürülecek kutu yemek fikirlerini SIBO'da öğle yemeği yazısında topladık.
Kebapçıda, balıkçıda, esnaf lokantasında ne sipariş edilir?
Dışarıda en çok zorlayan iki şey soğan-sarımsak ve buğdaydır. İkisi de fruktan içerir; fruktan bağırsakta kolay mayalanan bir karbonhidrattır. Mekâna göre kaba bir ayrım:
| Mekân | Sipariş edilebilecekler | Sorulacak ya da kenara ayrılacaklar |
|---|---|---|
| Kebapçı, ızgara salonu | Kuzu şiş, pirzola, tavuk şiş, sade pilav, közlenmiş biber ve domates | Marinede soğan suyu ve sarımsak var mı; sumaklı soğan, ezme, lavaş, bulgur pilavı |
| Balıkçı | Izgara ya da buğulama balık, limonlu roka, haşlanmış patates | Sarımsaklı ve yoğurtlu mezeler, soğanlı salata, tarator |
| Esnaf lokantası | Izgara köfte ya da tavuk (harcı sorulur), sade pilav, haşlama et, yoğurtsuz salata | Tencere yemeklerinin çoğu soğanla pişer; kuru fasulye, nohut, mercimek çorbası |
| Kahvaltı salonu | Yumurta, kaşar, zeytin, domates, salatalık | Bal, reçel, simit, börek, sucuk |
| Pideci, dönerci, lahmacuncu | Seçenek dardır; varsa ızgara ve salata | Hamur, soğanlı harç ve soslu döner birlikte gelir |
Köfte ve kebap harcına soğan ya da sarımsak konup konmadığı ustadan ustaya değişir; sormadan bilemezsiniz. Tavuk şişin marinesine soğan suyu, sarımsak ya da yoğurt girebilir; bu da lokantadan lokantaya değişir. Marinesiz, yalnız tuzla pişen bir parça isteyebilirsiniz.
Lokanta porsiyonu evdekinden büyük olabilir. Tabağın bir kısmını paket yaptırmak ayıp sayılmaz. Yavaş yemek ve iyi çiğnemek de öğün sonrası şişkinliği azaltabilir.
Dışarıda hangi yemeğin yerine ne seçilir?
| Bunun yerine | Bunu deneyin |
|---|---|
| Mercimek ya da ezogelin çorbası | Çorbayı atlamak ya da içeriği sorulmuş sade tavuk suyu çorba |
| Bulgur pilavı, lavaş | Sade pirinç pilavı, haşlanmış ya da fırın patates |
| Soğanlı çoban salata, hazır soslu salata | Soğansız yeşil salata, yanında zeytinyağı ve limon |
| Soslu, marineli tavuk | Yalnız tuzla pişmiş ızgara tavuk ya da balık |
| Kızartma tabağı | Közlenmiş ya da ızgara sebze |
| Kola, gazoz | Su ya da açık çay |
| Şerbetli tatlı | Meyve tabağından portakal, çilek ya da kivi |
Bu tablo bir başlangıçtır; porsiyon ve kişisel tolerans her tabakta belirleyicidir. Salata sosunu masada kendiniz hazırlamak isterseniz soğansız, sarımsaksız sos tarifleri fikir verir. İçecek seçimi için SIBO'da kahve, çay ve içecekler yazısına bakabilirsiniz.
Garsona ne sorulur?
- Bu yemekte soğan ya da sarımsak var mı?
- Et ya da tavuk marine edildi mi, marinede ne var?
- Sos ayrı getirilebilir mi?
- Pilav sade mi, bulyonla ya da et suyuyla mı pişiyor?
- Salataya sos yerine zeytinyağı ve limon verilebilir mi?
Bu soruları kısa ve sakin bir dille sormak yeterlidir. "Soğan ve sarımsak bana dokunuyor" demek çoğu yerde anlayışla karşılanır; ayrıntılı açıklama yapmak zorunda değilsiniz. Aynı lokantaya düzenli gidiyorsanız size uyan tabağı bir kez öğrenmek sonraki gelişleri kolaylaştırır.
Tek tek sormak istemezseniz garsona gösterilecek soğansız, sarımsaksız rica kartını telefonunuza kaydedin. Kartı uzatmak, kalabalık bir masada konuyu uzatmadan ricanızı mutfağa iletir.
İş yemeğinde ve davette ne yapılır?
İş yemeğinde menüyü önceden görmek ve sade bir ana yemek seçmek rahatlatır. Konuşurken yavaş yemek ve gazlı içecek yerine su içmek yutulan havayı azaltır. Alkol içmek zorunda değilsiniz; su ya da çay istemek kimsenin dikkatini çekmez.
Düğün ve davet gibi sabit menülü yemeklerde seçme şansı azdır. Evden çıkmadan hafif bir şeyler yemek, masada etin ve pilavın sade kısmını yiyip sosu kenara ayırmak işe yarar. Tatlı ısrarı olursa küçük bir parça alabilir ya da meyve isteyebilirsiniz.
Misafirlikte nasıl davranılır?
Ev sahibine önceden kısa bir not vermek çoğu zaman işe yarar: "Bir süre soğan ve sarımsak yemiyorum, benim için ayrı bir şey yapma; pilav ve salata bana yeter." Böyle bir cümle hem sizi hem ev sahibini rahatlatır. Kendi yaptığınız bir yemekle sofraya katkı vermek de bir yoldur.
Bir öğünde planın dışına çıkmak çoğu zaman her şeyi bozmaz. Şikâyet olursa bir iki gün bildiğiniz sade yemeklerle devam edip ritminize dönersiniz. Ortak sofralardan sürekli kaçmak ise sosyal hayatı daraltır ve yeme kaygısını artırabilir.
Seyahatte ve molada ne yenir?
Uzun yolda dinlenme tesislerinde seçenek az olabilir. Yanınızda bildiğiniz birkaç atıştırmalık taşımak işinizi kolaylaştırır:
- Pirinç patlağı ya da sade patlamış mısır
- Bir avuç ceviz ya da yer fıstığı
- Portakal, mandalina ya da kivi
- Soğutucu çantada sert peynir ve haşlanmış yumurta
Otel kahvaltısında yumurta, peynir, domates, salatalık ve zeytin çoğu zaman bulunur. Otobüste ve uçakta gazlı içecek yerine su seçmek şişkinliği azaltabilir.
Bu dikkat ne kadar sürer?
Bu seçimler en çok kısa süreli azaltma döneminde, genellikle 2–6 hafta önemlidir. Sonra besinler tek tek geri eklenir, neye ne kadar duyarlı olduğunuz netleşir ve dışarıda seçenekleriniz genişler. Adımlar yeniden ekleme dönemi sayfasında.
Lokanta yerine bir eve davetliyseniz bayram ve misafir sofrası yazısındaki hazırlıklar işinize yarar.
Arkadaş mangalı ya da piknik daveti için mangal ve piknik sofrası yazısına da bakabilirsiniz.
Evde ailenizle aynı tencereden yemenin yolları SIBO'da aile sofrası yazısında.
Ne zaman hekime başvurmalı?
Dışarıda yedikten sonra ateş, tekrarlayan kusma ya da kanlı ishal olursa bunu SIBO'ya bağlamayın; gıda kaynaklı bir enfeksiyon olabilir, hekime başvurun. Yemek korkusu yüzünden öğün atlıyor, davetlerden kaçıyor ya da istemeden kilo veriyorsanız bunu da hekiminize ve diyetisyeninize söyleyin. Gece uyandıran ağrı ve dışkıda kan beklemeden değerlendirilmelidir.
Sık sorulan sorular
SIBO'm var, hamburger ya da fast food yiyebilir miyim?
Arada bir yiyebilirsiniz, ama seçerek. Hamburger ekmeği buğdaydan yapılır; köftede, soslarda ve turşuda soğan ile sarımsak sık bulunur. Ekmeğin yarısını bırakmak, sosu ve soğanı çıkartmak yükü azaltır. Yanına kola yerine su alın. Şikâyetiniz yoğunsa ızgara tavuk ve sade patates daha sakin bir seçimdir.
SIBO'm var, lokantada çorba içebilir miyim?
İçeriğini öğrenirseniz içebilirsiniz. Lokanta çorbalarının çoğu soğanla başlar; hazır çorba bazlarında da soğan ve sarımsak tozu bulunabilir. Mercimek ve ezogelin ilk dönemde azaltılanlar arasındadır. Net bir cevap alamıyorsanız çorbayı atlayıp sade bir ana yemekle başlamak daha rahattır. Evde yapılacak çorbalar ayrı bir konudur.
SIBO'm var, serpme kahvaltıya gidebilir miyim?
Gidebilirsiniz; serpme kahvaltıda seçenek boldur. Yumurta, kaşar, zeytin, domates ve salatalık tabağınızın temelini oluşturur. Balı, reçeli ve kuru meyveyi ilk dönemde atlayın. Simit, börek ve gözlemeden küçük bir parça alıp ötekilerini bırakmak buğday yükünü dengeler. Çayı açık istemek de işe yarar.
SIBO'm var, kebapçıda ne sipariş edebilirim?
Parça etle yapılan şişler ve pirzola çoğu zaman daha sade seçeneklerdir. Kıymalı kebaplarda ve köftede harca soğan ya da sarımsak girip girmediğini sorun. Yanına sade pilav, közlenmiş biber ve domates isteyin. Sumaklı soğanı, ezmeyi ve lavaşı kenara ayırın. İçecek olarak su ya da açık çay seçebilirsiniz.
Kaynaklar
- Monash University FODMAP — About FODMAPs and IBS (yeni sekmede açılır) — Soğan, sarımsak, baklagil ve tahılların FODMAP içeriği; porsiyon yaklaşımı
- NHS — Irritable bowel syndrome (IBS) (yeni sekmede açılır) — Düzenli öğün, yavaş yeme ve öğün atlamama önerileri; yağlı yiyeceklerin azaltılması
- NHS — Diet, lifestyle and medicines for IBS (yeni sekmede açılır) — Gazlı içeceklerin azaltılması
- Whelan K. ve ark. The low FODMAP diet in the management of irritable bowel syndrome: restriction, reintroduction and personalisation in clinical practice. J Hum Nutr Diet 2018 (yeni sekmede açılır) — Kısıtlamanın kısa tutulması, yeniden ekleme ve kişiselleştirme
Hazırlayan: Dyt. Şeyma Türkoğlu Vural · Son güncelleme: 13 Kasım 2026 · Site editörü: dyt.seymaturkoglu@gmail.com
Sık aranan konular
- SIBO diyet listesi
- Düşük FODMAP diyeti
- Örnek SIBO menüsü
- Nefes testi öncesi beslenme
- SIBO belirtileri
- SIBO geçer mi?
İlgili yazılar
-
SIBO'ya Uygun Tatlı Tarifleri: Laktozsuz Sütlaç, Muhallebi ve Kek
SIBO'da tatlıdan tümüyle vazgeçmeniz gerekmez. Evde laktozsuz sütle pişen sütlaç, muhallebi ve kakaolu puding çoğu kişide rahat gider. Tatlandırmak iç...
-
SIBO'ya Uygun Pilav ve Makarna Tarifleri: Soğansız 6 Tarif
SIBO'da pilav ve makarna yenir; sorun çoğu zaman pirinçte değil, tencereye giren soğan, sarımsak ve hazır bulyondadır. Tereyağı ya da zeytinyağı ve ev...
-
SIBO'ya Uygun Zeytinyağlı Yemekler: Soğansız 5 Tarif
SIBO'da zeytinyağlı yemekler sofradan çıkmaz; yalnız tencerenin başında kavrulan kuru soğanın yerine havuç, domates ve yeşil soğanın yeşil kısmı kulla...
