SIBO'da pirinç, patates, yumurta, et, balık, havuç, kabak, ıspanak, çilek, portakal ve laktozsuz süt genellikle iyi gider. Soğan, sarımsak, buğday, elma, armut, karpuz, bal, baklagiller ve laktozlu süt azaltma döneminde sınırlanır. Liste kısa süreli kullanılır ve kişiye göre değişir. Amaç yasak listesi değil, size dokunan besinleri bulmaktır.
SIBO diyet listesi nedir?
SIBO diyet listesi, azaltma döneminde hangi besinlerin genellikle iyi gittiğini, hangilerinin sınırlanması önerildiğini gösteren bir rehberdir. Liste düşük FODMAP yaklaşımına dayanır. FODMAP, bağırsakta kolay mayalanan bazı karbonhidratlardır. Listedeki bilgiler genel bir başlangıç noktasıdır. Her besine verdiğiniz tepki farklı olabilir ve porsiyon belirleyicidir.
SIBO'da ne yenir, ne yenmez? Besin grupları tablosu
Besin grubu
Genellikle iyi gidenler
Azaltılması önerilenler
Sebze
Havuç, kabak, ıspanak, domates, salatalık, patlıcan, biber, marul, patates, taze soğanın ve pırasanın yeşil kısmı
Soğan, sarımsak, pırasanın beyaz kısmı, karnabahar, mantar, enginar, kuşkonmaz
Elma, armut, karpuz, mango, kiraz, erik, kuru meyveler
Tahıl
Pirinç, yulaf (küçük porsiyon), kinoa, karabuğday, mısır unu, glutensiz ekmek
Buğday, arpa ve çavdar ürünleri: normal ekmek, makarna, kuskus, bisküvi
Protein
Yumurta, et, tavuk, hindi, balık, sert tofu
Soğanlı, sarımsaklı marine edilmiş etler, sucuk ve salam gibi işlenmiş ürünler
Süt ürünleri
Laktozsuz süt ve yoğurt, kaşar, eski kaşar, beyaz peynir, tereyağı
Laktozlu süt, normal yoğurt, dondurma, sütlü tatlılar
Baklagil
Suyu süzülmüş konserve mercimek ya da nohut, çok küçük porsiyon
Nohut, mercimek, kuru fasulye, barbunya, bezelye
Kuruyemiş
Ceviz, yer fıstığı, badem (az), kabak çekirdeği
Kaju, Antep fıstığı
Tatlandırıcı
Az miktarda sofra şekeri, akçaağaç şurubu
Bal, glikoz-fruktoz şurubu, sorbitol, mannitol, ksilitol gibi "-itol" ile biten tatlandırıcılar
İçecek
Su, açık demlenmiş çay, yeşil çay, nane çayı, sade filtre kahve
Meyve suları, koyu demlenmiş papatya ve rezene çayı, gazlı içecekler
Porsiyon neden bu kadar önemli?
Bir besin az miktarda iyi giderken büyük miktarda şikâyet yapabilir. Yulaf, olgun muz, brokoli ve badem bunun bilinen örnekleridir. Aynı öğünde düşük miktarda olan birkaç besin de birleşince yük artabilir. Bu yüzden listeyi okurken "ne kadar" sorusunu da sorun.
Pratik bir ölçü: bir öğünde tek bir meyve, bir avuç kuruyemiş, yarım su bardağı pişmiş yulaf. Size uygun miktarı diyetisyeninizle belirleyebilirsiniz.
SIBO yasaklı yiyecekler var mı?
Kalıcı bir yasak listesi yoktur. Tablonun sağ sütunundaki besinler yalnız azaltma döneminde, genellikle 2 ila 6 hafta sınırlanır. Sonra bu besinler tek tek, küçük miktarlarla geri eklenir. Birçok kişi soğan ya da elma gibi besinleri belli bir miktara kadar sorunsuz yiyebildiğini bu aşamada fark eder. Nasıl yapıldığı yeniden ekleme dönemi sayfasında anlatılıyor.
Türk mutfağında liste nasıl uygulanır?
Kahvaltı tabağının çoğu zaten uygundur: yumurta, beyaz peynir, kaşar, domates, salatalık, yeşil biber ve zeytin. Zeytinyağlı sebze yemekleri soğansız pişirilebilir. Pilav, ızgara köfte, fırında tavuk ve balık rahatça sofraya girer. Kuru fasulye, nohut ve mercimek çorbası gibi baklagil yemekleri ise azaltma döneminde ara verilecek yemeklerdir.
Listeyi kullanırken nelere dikkat etmeli?
Hazır sos, bulyon, çorba ve baharat karışımlarının etiketinde soğan ve sarımsak tozu olabilir.
"Şekersiz" ya da "diyet" yazan ürünlerde sorbitol, mannitol gibi tatlandırıcılar bulunabilir.
Glutensiz ürünlerin hepsi düşük FODMAP sayılmaz, içeriğini okuyun.
Listeyi aylarca uygulamayın. Uzun süreli kısıtlama yetersiz beslenmeye yol açabilir.
İstemsiz kilo kaybı, kanlı ya da siyah dışkı, geceleri uyandıran ishal, ateş, kansızlık, yutma güçlüğü ya da 50 yaşından sonra yeni başlayan şikâyet varsa vakit kaybetmeden hekime başvurun.
SIBO Diyet Listesi: Ne Yenir, Ne Yenmez? hakkında sık sorulanlar
SIBO diyetinde ekmek yenir mi?
Normal buğday ekmeği azaltma döneminde sınırlanır. Glutensiz ekmek ya da uzun mayalanmış ekşi maya ekmeği küçük porsiyonda çoğu kişide sorun çıkarmaz.
SIBO diyetinde pirinç yenir mi?
Evet, pirinç genellikle iyi giden besinlerdendir. Beyaz ya da esmer pirinç, ölçülü porsiyonla öğünlerin karbonhidrat kaynağı olabilir.
SIBO'da hangi meyveler yenir?
Çilek, portakal, mandalina, kivi, ananas ve olgunlaşmamış muz genellikle iyi gider. Bir öğünde tek bir meyve porsiyonu yemek önerilir.
SIBO'da peynir yenir mi?
Kaşar, eski kaşar ve beyaz peynir gibi peynirlerde laktoz azdır ve genellikle iyi gider. Lor ve labne gibi yumuşak peynirlerde porsiyona dikkat edin.
SIBO diyet listesi herkese aynı mı uygulanır?
Hayır. Liste genel bir başlangıçtır, besinlere verilen tepki kişiden kişiye değişir. Size özel listeyi yeniden ekleme aşamasında ortaya çıkarırsınız.
Sabahları süt içmeden duramıyorum, SIBO diyet listesinde sütün yerine ne koyabilirim?
Laktozsuz süt genellikle iyi bir seçenektir ve tadı normal süte yakındır. Badem sütü de küçük porsiyonlarda tolere edilebilir. Soya sütü alacaksanız soya fasulyesinden değil soya proteininden yapılmış olanı tercih edin. Şekerli ve aromalı bitkisel sütlerin etiketine bakın, eklenen tatlandırıcılar şikâyetleri artırabilir.
SIBO diyet listesindeki sebzeleri çiğ mi yoksa pişmiş mi yersem daha rahat ederim?
Çoğu kişi pişmiş sebzeyi daha rahat tolere eder. Pişirme lifleri yumuşatır ve sindirimi kolaylaştırabilir. Kabak, havuç, patlıcan ve ıspanak buharda ya da zeytinyağında pişirilerek tüketilebilir. Çiğ salata yiyecekseniz marul, salatalık ve domates gibi seçeneklerle küçük porsiyonla başlayın ve tepkinizi gözlemleyin.
Kuruyemiş yemeyi çok seviyorum, SIBO diyet listesinde hangi kuruyemişleri yiyebilirim?
Bazı kuruyemişler küçük porsiyonlarda genellikle tolere edilir. Ceviz, yer fıstığı, makadamya ve pekan cevizi daha düşük FODMAP içerir. Kaju ve antep fıstığı ise şişkinliği artırabilir. Badem ve fındıkta birkaç tane ile sınırlı kalmanız gerekir. Bir avuçtan fazla yemek yerine öğün arasında az miktar tercih edin.
Yanıtlar genel bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve ilaç tedavisi hekimin alanıdır; size uygun beslenme düzeni görüşmede birlikte planlanır.
Sorunuz listede yok mu?
Listede olmayan sorularınızı WhatsApp'tan ya da iletişim formundan iletebilirsiniz.