IBS'de beslenme danışmanlığı, irritabl bağırsak sendromu tanısı almış kişilerde karın ağrısı, şişkinlik, ishal ya da kabızlığı beslenmeyle hafifletmeyi amaçlar. IBS'de iyi çalışılmış düşük FODMAP diyetinin yanında öğün düzeni, lif ve günlük alışkanlıklar da ele alınır. Görüşmeler Bayraklı, İzmir'de yüz yüze ya da çevrim içi yapılır.
IBS'de beslenme danışmanlığı neyi hedefler?
IBS uzun süreli bir durumdur; şikâyetler dönem dönem artıp azalabilir. Hedef, hangi besinlerin ve alışkanlıkların size dokunduğunu bulmak ve sofranızı olabildiğince geniş tutmaktır.
Düşük FODMAP diyeti IBS'de iyi çalışılmış bir yaklaşımdır. Kolay mayalanan bazı karbonhidratlar kısa süre azaltılır, sonra tek tek geri eklenir. Azaltma genellikle 2–6 hafta sürer; ardından sofra, kalıcı bir yasak listesi bırakmadan genişler. Ayrıntıları düşük FODMAP diyeti sayfasında bulabilirsiniz.
IBS ile SIBO aynı plana mı girer?
İki durumun şikâyetleri çok benzer ve bazı kişilerde birlikte görülebilir. Ayrımı hekim yapar, gerekirse nefes testi ister. Plan tanıya göre kurulur: SIBO'da tedavi takvimi hesaba katılır, IBS'de daha uzun soluklu bir düzen hedeflenir. Farkları SIBO ve IBS sayfasında anlattık.
Düşük FODMAP dışında hangi konular ele alınır?
- Öğün düzeni: öğün atlamamak ve yemeği acele etmeden yemek. Öğün düzeni sayfası da fikir verir.
- Lif: kabızlıkta suda çözünen lif çoğu kişide iyi gider; kepekli ürünler bazen şişkinliği artırır.
- Kahve, alkol, acı ve çok yağlı yemekler: bazı kişilerde şikâyeti artırır, herkesi aynı etkilemez.
- Tatlandırıcılar: şekersiz sakız ve şekerlemelerdeki sorbitol gibi polioller şişkinlik yapabilir.
- Su ve hareket: yeterli su ve günlük yürüyüş kabızlığa iyi gelebilir.
- Stres ve uyku: bağırsak şikâyetlerini etkileyebilir; gerekirse ilgili uzmana yönlendirme yapılır.
Hangi durumlarda önce hekime gidilmeli?
IBS tanısı, benzer şikâyet yapan başka hastalıklar dışlandıktan sonra konur. Çölyak ve laktoz intoleransı bunların başında gelir. Şu belirtilerden biri varsa önce hekime başvurun: istemsiz kilo kaybı, kanlı ya da siyah dışkı, geceleri uyandıran ishal, ateş, kansızlık, yutma güçlüğü, 50 yaşından sonra yeni başlayan şikâyet.
Sürekli şişkinliğin olası nedenlerini sürekli şişkinlik neden olur yazısında topladık.
Görüşmeler nasıl yapılır?
İlk görüşmede şikâyet günlüğünüz, tahlilleriniz ve günlük düzeniniz konuşulur. Tanı ve ilaç tedavisi hekimin alanıdır; beslenme tarafını diyetisyeninizle planlarsınız. Görüşmeler Bayraklı, İzmir'de yüz yüze ya da çevrim içi yapılır, kontroller arasında mesajla soru sorabilirsiniz. Alevlenme dönemleri için kısa bir yol haritası da hazırlanır: hangi öğünün sadeleştirileceği, hangi besinlere geçici olarak dönüleceği. İletişim: WhatsApp ya da telefon, 0554 227 86 52.
Kaynaklar
- Halmos EP. ve ark. A diet low in FODMAPs reduces symptoms of irritable bowel syndrome. Gastroenterology 2014 (yeni sekmede açılır) — Düşük FODMAP diyetinin IBS şikâyetlerini azalttığı
- NHS. Irritable bowel syndrome (IBS) (yeni sekmede açılır) — IBS'de lif, öğün düzeni ve hekime başvurma belirtileri
Kimler için uygun?
- Hekim tarafından IBS tanısı konmuş kişiler
- İshal, kabızlık ya da ikisinin dönüşümlü görüldüğü IBS tiplerinde beslenmesini düzenlemek isteyenler
- Düşük FODMAP diyetini doğru sırayla ve kısa sürede uygulamak isteyenler
- Şikâyetleri stresli dönemlerde artan ve günlük düzenini buna göre kurmak isteyenler
Önce hekime başvurulması gereken durumlar
- Tanı konmamış, yeni başlamış bağırsak şikâyetleri: önce gastroenteroloji uzmanı değerlendirir
- Kanlı ya da siyah dışkı, istemsiz kilo kaybı, geceleri uyandıran ishal, ateş, kansızlık gibi uyarı belirtileri
- 50 yaşından sonra yeni başlayan şikâyet ya da ailede bağırsak kanseri öyküsü: önce hekim muayenesi
- Yeme bozukluğu öyküsü ya da şüphesi: kısıtlayıcı diyet yerine önce hekim ve ruh sağlığı uzmanıyla görüşülür
Danışmanlık nasıl ilerler?
Şikâyet haritası
Hangi belirtinin ne zaman, hangi öğün ve durumdan sonra arttığı birlikte çıkarılır.
Temel düzen
Öğün saatleri, lif, su ve kahve gibi günlük alışkanlıklar gözden geçirilir.
Düşük FODMAP denemesi
Gerekirse kolay mayalanan besinler kısa süre azaltılıp grup grup geri eklenir.
Uzun soluklu plan
Size dokunan besinler ve alevlenme dönemleri için ne yapılacağı yazılı hâle gelir.
Sık Sorulan Sorular
IBS beslenmeyle geçer mi?
IBS'de düşük FODMAP diyeti herkese uygun mu?
IBS'de hangi lif iyi gelir?
IBS ile SIBO birlikte olabilir mi?
Stres IBS şikâyetlerini artırır mı?
Bu konudaki yazılar
-
Sürekli Şişkinlik Neden Olur? SIBO Olabilir mi?
Sürekli şişkinlik çoğu zaman hızlı yemek, gazlı içecek, laktoz hassasiyeti, kabızlık ya da IBS gibi yaygın nedenlere bağlıdır. Daha seyrek olarak çöly...
Bu sayfa beslenme danışmanlığını tanıtır; muayene ya da tanı yerine geçmez. SIBO tanısı ve ilaç tedavisi hekiminizle yürür. Sayfadaki bir bilgiyle ilgili düzeltme isteğinizi dyt.seymaturkoglu@gmail.com adresine iletebilirsiniz.
Hazırlayan: Dyt. Şeyma Türkoğlu Vural · Son güncelleme: 12 Kasım 2026 · Site editörü: dyt.seymaturkoglu@gmail.com