SIBO İçin Hangi Doktora Gidilir? Muayeneye Hazırlık

Gastroenteroloji, iç hastalıklarının sindirim sistemiyle ilgilenen yan dalıdır. İlk adımda aile hekiminize ya da iç hastalıkları bölümüne de başvurabilirsiniz. Gerekirse sizi gastroenteroloji polikliniğine yönlendirirler.

SIBO için hangi doktora gidilir, hangi bölüm bakar?

Hastanede randevu alırken gastroenteroloji bölümünü seçebilirsiniz. Bu bölüm her hastanede bulunmayabilir. O zaman iç hastalıkları (dahiliye) polikliniği ilk değerlendirmeyi yapar.

Çocuklarda çocuk gastroenterolojisi bölümü bakar. Daha önce mide ya da bağırsak ameliyatı geçirdiyseniz, ameliyatı yapan ekibe de bilgi vermeniz faydalı olur. Nefes testini her merkez yapmayabilir; bunu randevu alırken polikliniğe sorabilirsiniz.

Randevu sistemlerinde bölüm adı gastroenteroloji ya da iç hastalıkları altında gastroenteroloji olarak geçebilir. Şikâyetiniz uzun süredir sürüyor ve ilk muayenede neden bulunamadıysa, gastroenteroloji uzmanından ayrıca görüş almak da mümkündür.

Doktor SIBO'yu nasıl anlar?

Hekim önce şikâyetlerinizi dinler ve muayene eder. Belirtiler IBS, çölyak ve laktoz intoleransıyla benzer olduğu için bu durumları da ayırmak ister. Süreçte şunlar istenebilir:

• Kan tahlilleri (kan sayımı, B12, demir, tiroid gibi)
• Çölyak testi
• Dışkı tahlilleri
• Glukoz ya da laktüloz nefes testi
• Gerekirse endoskopi ya da görüntüleme

En yaygın tanı yöntemi nefes testidir. Testin nasıl yapıldığını SIBO testi sayfasında anlattık. Testten önceki gün belirli bir beslenme uygulanır; ayrıntılar nefes testi öncesi beslenme sayfasında. Merkezin verdiği talimat her durumda önceliklidir.

SIBO'da diyetisyenin rolü nedir?

Tanı ve ilaç tedavisi hekimin alanıdır. Diyetisyen ise beslenme tarafında çalışır. Tanı konduktan sonra ya da tedavi sürecinde şikâyetleri hafifletecek beslenme planını kurar.

Bu planda kısa süreli bir kısıtlama dönemi, ardından besinlerin tek tek geri eklenmesi ve öğün düzeni yer alır. Amaç olabildiğince geniş ve size uygun bir sofraya ulaşmaktır. Diyetisyen görüşmesine test sonucunuzu ve hekiminizin önerilerini götürmeniz, planın tedaviyle uyumlu kurulmasını sağlar. Bu sürecin nasıl ilerlediğini SIBO diyeti danışmanlığı sayfasında bulabilirsiniz. Tedavinin genel çerçevesi ise SIBO tedavisi rehberinde.

Muayeneye giderken neler hazırlanmalı?

Kısa bir hazırlık görüşmeyi verimli kılar. Yanınıza şunları alabilirsiniz:

• Şikâyetlerin ne zaman başladığını ve nasıl değiştiğini anlatan kısa bir not
• İki haftalık belirti günlüğü: ne yediniz, şikâyet ne zaman başladı, dışkı düzeni nasıldı
• Kullandığınız tüm ilaçların, takviyelerin ve bitkisel ürünlerin listesi
• Son aylarda antibiyotik kullandıysanız adı ve tarihi
• Geçirdiğiniz ameliyatlar, özellikle karın ameliyatları
• Diyabet, tiroid gibi kronik hastalıklar
• Eski tahlil sonuçları ve varsa önceki nefes testi raporu
• Sormak istediğiniz sorular

Mide asidini baskılayan ilaç, müshil ya da başka bir ilaç kullanıyorsanız bunu mutlaka söyleyin. Testten önce kesilmesi gerekip gerekmediğini hekiminizle konuşun. Kendi başınıza ilaç kesmeyin.

Doktora hangi soruları sorabilirsiniz?

Muayenede heyecanla soruları unutmak kolaydır. Şu soruları önceden yazabilirsiniz:

• Şikâyetlerim için hangi testler gerekli?
• Nefes testinden önce ilaçlarımı kullanmaya devam edebilir miyim?
• Test sonucum ne anlama geliyor?
• Şikâyetlerimin altında yatan bir neden var mı?
• Tedavi sürerken bir diyetisyenle çalışmam uygun mu?
• Ne zaman kontrole gelmeliyim?

Cevapları not almak, sonraki görüşmede neyin değiştiğini görmenizi kolaylaştırır. Yanınızda bir yakınınızın olması da işinizi kolaylaştırabilir.

Hangi durumda beklemeden doktora gidilmeli?

Bazı belirtiler randevu beklemeye uygun değildir. Şunlardan biri varsa vakit kaybetmeden hekime başvurun:

• istemsiz kilo kaybı
• kanlı ya da siyah dışkı
• geceleri uykudan uyandıran ishal
• ateş
• kansızlık
• yutma güçlüğü
• 50 yaşından sonra yeni başlayan şikâyet

Bu belirtiler SIBO dışında, hemen bakılması gereken durumlara da işaret edebilir. Diğer şikâyetler için SIBO belirtileri rehberine göz atabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

SIBO için dahiliyeye mi gastroenterolojiye mi gidilir?

Her ikisine de başvurabilirsiniz. Dahiliye ilk değerlendirmeyi yapar ve gerekirse gastroenterolojiye yönlendirir. Gastroenteroloji bölümü varsa doğrudan oradan randevu alabilirsiniz.

SIBO testi hangi bölümde yapılır?

Nefes testi genellikle gastroenteroloji bölümleri ve bazı laboratuvarlar tarafından yapılır. Testi her merkez yapmadığı için randevu alırken polikliniğe sormanız önerilir.

Diyetisyen SIBO tanısı koyabilir mi?

Tanı hekim tarafından konur. Diyetisyen tanıdan sonra ya da tedavi sürecinde beslenme planını kurar ve şikâyetlerin takibinde hekimle birlikte çalışır.

Kaynaklar

1. Pimentel M. ve ark. ACG Clinical Guideline: Small Intestinal Bacterial Overgrowth. Am J Gastroenterol 2020 (yeni sekmede açılır) — SIBO tanısı, nefes testi ve ayırıcı tanı
2. Rezaie A. ve ark. Hydrogen and Methane-Based Breath Testing in Gastrointestinal Disorders: The North American Consensus. Am J Gastroenterol 2017 (yeni sekmede açılır) — Nefes testi uygulaması ve test öncesi hazırlık
3. Quigley EMM. ve ark. AGA Clinical Practice Update on Small Intestinal Bacterial Overgrowth. Gastroenterology 2020 (yeni sekmede açılır) — SIBO'nun değerlendirilmesi ve yönetimi

Hazırlayan: Dyt. Şeyma Türkoğlu Vural · Son güncelleme: 12 Kasım 2026 · Site editörü: dyt.seymaturkoglu@gmail.com

Sık aranan konular

• SIBO diyet listesi
• Düşük FODMAP diyeti
• Örnek SIBO menüsü
• Nefes testi öncesi beslenme
• SIBO belirtileri
• SIBO geçer mi?